menu_WAR_vienkiemsatportlet_INSTANCE_hKWBd2nFDgz3
Tòa án chấp nhận kháng nghị của VKSND thành phố Đà Nẵng vụ án “tranh chấp di sản thừa kế”
Đăng ngày 16-05-2020 02:45

Ngày 14/5/2020, TAND TP Đà Nẵng mở phiên tòa phúc thẩm xét xử vụ án “Tranh chấp di sản thừa kế ” giữa nguyên đơn ông Trần A và bị đơn ông Trần H, cùng trú quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng do có kháng cáo của nguyên đơn, bị đơn, kháng nghị của VKSND TP Đà Nẵng.

Nội dung vụ án:

* Nguyên đơn trình bày: Cha mẹ ông là ông Trần M (chết ngày 23/9/2018) và bà Phan Thị T (chết ngày 20/12/2018) có 05 người con gồm: Bà Trần Thị M, ông Trần A, bà Trần Thị H, bà Trần Thị B và ông Trần H. Cha mẹ ông không có con riêng, con nuôi nào khác.

Quá trình chung sống cha mẹ ông tạo dựng được khối tài sản chung là nhà và đất thuộc thửa đất số C1-1, tờ bản đồ số:00, diện tích đất 166,1m2, loại đất ở đô thị, được UBND quận Cẩm Lệ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI358940 ngày 09/5/2007, tọa lạc tại khu tái định cư Phong Bắc 2, Hòa Thọ thuộc phường Hòa Thọ Đông, quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng.

Năm 2012 cha mẹ ông lập di chúc với nội dung: Giao nhà đất nêu trên cho ông H sử dụng, định đoạt và thờ cúng. Di chúc được UBND phường Hòa Thọ Đông, quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng chúng thực .Tuy nhiên sau khi cha (ông M chết) mẹ (bà T) đã có đơn yêu cầu hủy di chúc chung nêu trên với lý do ông H sống cùng với cha mẹ nhưng không làm tròn nghĩa vụ chăm sóc mà có hành vi ngược đãi cha mẹ. Cha ông ốm nặng nhưng ông H không quan tâm, chăm sóc nên tháng 8/2018, ông đón cha mẹ về tại nhà ông để chăm sóc, phụng dưỡng. Ngày 23/09/2018, cha ông qua đời, ông H vẫn thờ ơ vô trách nhiệm, ông H có hành vi lừa dối cha mẹ để chiếm giữ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nêu trên.

Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của ông cũng như các đồng thừa kế khác, ông yêu cầu Tòa án nhân dân quận Cẩm Lệ hủy toàn bộ di chúc chung của cha mẹ ông lập năm 2012 và phân chia khối di sản của cha mẹ để lại cho hàng thừa kế thứ nhất vì di chúc được lập là do cha mẹ bị ông H ép buộc.

* Bị đơn trình bày:

 Cha mẹ ông sinh được 05 người con, tất cả đều lập gia đình và ở riêng. Ông lập gia đình và ở cùng với ba mẹ tại phường Khuê Trung, quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng. Năm 2002 thì nhà đất trên bị giải tỏa và được cấp 03 lô đất tái định cư. Bà Trần Thị H có chồng nhưng vẫn còn hộ khẩu ở nhà cha mẹ và có con khuyết tật nên xin được 01 lô, ông Trần A có nhà trên đất cha mẹ cũng được cấp 01 lô. Còn lại 02 lô, cha mẹ bán 01 lô được 220.000.000 đồng, ông góp thêm 80.000.000 đồng để mua đất làm nhà (năm 2007, cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho cha mẹ ông). Lô đất còn lại cha mẹ ông bán chia cho các con gái và cháu nội, ngoại.  

 Năm 2008 cha mẹ ông đến UBND phường Hòa Thọ Đông lập di chúc để lại nhà đất cho ông. Năm 2011, cha mẹ ông   đến UBND phường Hòa Thọ Đông hủy di chúc vì anh em trong gia đình tạo áp lực buộc cha mẹ ông hủy di chúc. Năm 2012, cha mẹ ông đến UBND phường Hòa Thọ Đông lập lại di chúc giao nhà đất cho ông sử dụng,định đoạt và thờ cúng.

  Ông sống với cha mẹ rất nhiều năm, còn anh chị em ông không quan tâm gì đến cha mẹ khi già yếu. Ông A là con trai út đưa cha mẹ về nhà chăm sóc đến ngày 23/9/2018 thì cha ông qua đời, sau đó ngày 20/12/2018 thì mẹ ông cũng qua đời. Việc ông A cho rằng ông ngược đãi cha mẹ để tước quyền thừa kế di sản là không có cơ sở nên ông không đồng ý yêu cầu hủy di chúc, phân chia di sản của ông A, bà B, bà M, bà H.

Với nội dung vụ án như trên, tại bản án dân sự sơ thẩm số 100/2019/DS-ST ngày 06/11/2019 của Tòa án nhân dân quận Cẩm Lệ, TP Đà Nẵng đã quyết định:

- Công nhận ½ di chúc của ông Trần M có hiệu lực pháp luật, ông H được hưởng di sản của ông M để lại có giá trị 2.782.524.799 đồng.

- Tuyên vô hiệu ½ di chúc của bà Phan Thị T, di sản của bà T được chia theo hàng thừa kế của pháp luật cho tất cả các đồng thừa kế. Mỗi đồng thừa kế được hưởng kỷ phần là 556.504.960 đồng.

- Giao ông Trần H được sở hữu 01 ngôi nhà cấp bốn và đất được UBND quận Cẩm Lệ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, trị giá là 5.565.049.597 đồng

- Án phí không chấp nhận yêu cầu hủy toàn bộ di chúc ông Trần A  phải chịu là 26.260.198 đồng.

Án phí ông Trần H phải chịu là 98.780.595 đồng.

Án phí ông Trần A, bà Trần Thị M, bà Trần Thị H, bà Trần Thị B, mỗi người phải chịu trên giá trị số tài sản được chia 556.504.960 đồng là 26.260.198 đồng.

Ngày 20/11/2019, nguyên đơn ông Trần A có đơn kháng cáo một phần bản án sơ thẩm, đề nghị Tòa cấp phúc thẩm xét xử theo hướng tuyên di chúc lập ngày 28/12/2012 tại UBND phường Hòa Thọ Đôngvô hiệu vàchia thừa kế đối với ½ khối di sản của ông Trần M theo quy định của pháp luật; Ngày 19/11/2019, bị đơn ông Trần H có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, đề nghị Tòa cấp phúc thẩm xét xử theo hướng tuyên di chúc của ông Trần M và bà Phạm Thị T lập ngày 28/12/2012 có hiệu lực pháp luật và không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Ngày 06/12/2019, VKSND thành phố Đà Nẵng ban hành quyết định số 02/QĐKNPT-VKS-DS kháng nghị phúc thẩm đối với bản án sơ thẩm nêu trên do vi phạm quy định về án phí.

Cụ thể, ngoài án phí dân sự sơ thẩm tương ứng với giá trị phần tài sản được chia (556.504.960 đồng) mà ông A phải chịu, án sơ thẩm còn buộc ông A phải chịu án phí do yêu cầu hủy toàn bộ di chúc không được chấp nhận là 26.260.198đ là vi phạm quy định tạiĐiểm a, Khoản 7, Điều 27 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.

* Điểm a, Khoản 7, Điều 27 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 quy định:

“… Đối với vụ án liên quan đến chia tài sản chung, di sản thừa kế thì nghĩa vụ chịu án phí dân sự sơ thẩm được xác định như sau:

a) Khi các bên đương sự không xác định được phần tài sản của mình hoặc mỗi người xác định phần tài sản của mình trong khối tài sản chung, phần di sản của mình trong khối di sản thừa kế là khác nhau và có một trong các bên yêu cầu Tòa án giải quyết chia tài sản chung, di sản thừa kế đó thì mỗi bên đương sự phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo mức tương ứng với giá trị phần tài sản mà họ được chia, được hưởng trong khối tài sản chung hoặc trong khối di sản thừa kế. Đối với phần Tòa án bác đơn yêu cầu thì người yêu cầu chia tài sản chung, di sản thừa kế không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm...”

Tại phiên tòa, Hội đồng xét xử phúc thẩm Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng  đã chấp kháng nghị của VKSND TP Đà Nẵng, sửa án sơ thẩm về phần án phí theo hướng, ông A không phải chịu án phí với số tiền 26.260.198đ do yêu cầu của ông không được chấp nhận.                                          

Nguyễn Thị Trâm – Phòng 9